Bir Çocuk Neden Kekeler?
(Biri Lütfen Duruma Müdahale Edip Bize Çözüm Göstersin!)
Kekelemek… Çocukların büyüme sürecindeki “fazla” sevimli bir durum. Kimse “kekeliyorum” diye başlamaz, genellikle çocuklar bir şey anlatmaya çalışırken kelimeler ağzında patlamaya başlar, sonra birden akıl kıvrımlarında çalkalanmaya başlarlar. Erkeklerin bu konuda çözüm odaklı stratejik yaklaşımı, “Aman canım, 3 günde geçer!” derken, kadınlar “Peki ama küçük bir terapist bulalım mı?” diye empatik bir bakış açısıyla meseleye yaklaşır. Ama gerçekten de… Çocuklar neden kekeleyebilir? Ve biz bu durumu nasıl aşabiliriz?
1. Kendi Başına Gelişen Bir Dönem
Kekeleme, aslında çocuk gelişiminin doğal bir parçasıdır. Bu, beynin dil becerilerini geliştirirken, konuşma motorlarının biraz karışması gibi bir şeydir. Çocuklar, beynindeki kelimeleri bulmaya çalışırken bazen dil motorları biraz duraklar ve “mmm-mmm” gibi seslerle kendini gösterir. Erkekler burada genellikle mantıklı bir çözüm önerisi getirir: “Sabret, geçer.” Bu yaklaşım doğru olabilir, ama biraz da sabırlı olmanız gerekebilir, çünkü bu dönemde bazı çocuklar gerçekten de cümle kurarken fazladan birkaç saniye süre alabiliyor.
2. Duygusal Durumların Etkisi
Çocuklar duygu durumlarıyla çok etkileşim halindedir. Yani, fazla heyecanlanma, korku ya da stres gibi duygusal değişimlerde de kekeleme artabilir. Hatta bir çocuk, heyecanla “Anlatacak çok şeyim var!” dediğinde, bazen kelimeleri birbirine karıştırabilir. Erkekler burada devreye girip “Şu anda stres yapma, her şey yolunda” derken, kadınlar “Küçüğüm, anlatırken rahatla, hiçbir şey acele değil” diyerek empatik bir çözüm önerir. Aslında her ikisi de doğru! Çocuk rahatlatıldığında, kekeleme oranı azalabilir.
3. Aile ve Çevre Faktörü
Kekeleme bazen sadece fiziksel gelişimle değil, çevresel faktörlerle de ilişkili olabilir. Eğer çocuk sürekli bir “neşeli” ortamda bulunuyorsa, ya da evde sık sık hızlı ve kaotik bir konuşma akışı varsa, çocuk da bu hıza yetişmeye çalışırken kekelemeye başlayabilir. Bu noktada da, erkeklerin stratejik yaklaşımı devreye girer: “Evin temposunu yavaşlatmalıyız, bu çocuğun işine yarar.” Kadınlar ise “Bebeğim, ses tonumuzu yavaşlatalım mı? Her şeyin sakinleştirilmesi gerekiyor” diyerek sakinleştirici bir yaklaşım sunar.
4. Gelişimsel Faktörler
Bazen, kekeleme çocukların dil gelişim sürecinin normal bir aşaması olabilir. Çocukların dil becerileri hızla gelişirken, bazı anlarda beynin bağlantıları doğru bir şekilde oturmaz. Bu durum, kekelemeye neden olabilir. Erkekler bu aşamada yine çözüm odaklı: “Bunlar sadece geçici, o kadar büyüdü ki…” diyenlerdir. Kadınlar ise biraz daha dikkatli olur, “Bu, dil gelişiminde normal bir durum; belki biraz destek gerekir” diyerek bir uzmandan yardım alınmasını önerirler.
5. Genetik ve Kalıtsal Etmenler
Bazen kekeleme, ailesel bir miras olabilir. Ailede biri ya da birkaç kişi de çocukken benzer zorluklarla karşılaşmış olabilir. Erkekler buradan kesin çözümü çıkartır: “Evet, babası da kekeliyordu, geçer.” Kadınlar ise çok daha empatiktir: “Bu durumu, sabırla atlatmamız gerekir. Onu yalnız bırakmayalım, duygusal destek verelim.” Her iki yaklaşımda da doğru bir şeyler vardır. Evet, bazı durumlar geçer ama her zaman, çocuğa duygusal destek vermek de büyük önem taşır.
6. Stres ve Endişeler
Çocuklar bazen stresli durumlarla karşılaştıklarında, dil becerilerinde aksaklıklar yaşayabilirler. Özellikle, yoğun bir okul dönemi veya aile içindeki değişiklikler (yeni kardeş, taşınma vs.) çocukları bu duruma itebilir. Erkekler bu durumu genellikle çözüm odaklı ele alır: “Ona bir terapi ya da konuşma pratiği yaptırabiliriz” derken, kadınlar empatik bir şekilde, “Stresini anlıyorum, biraz daha zaman tanıyalım” diyerek duygusal bir yaklaşım sergiler.
7. Oyun ve Eğlenceli Dil Pratikleri
Çocukların kekelemesini engellemek için yapılan en eğlenceli aktivitelerden biri de dil pratiğidir. Çocuklar, oyunlar aracılığıyla dil gelişimini daha rahat sürdürebilir. Ebeveynler burada her iki yaklaşımı da birleştirir: Erkekler, “Hadi, dil egzersizini hızla yapalım!” derken, kadınlar “Oyun oynarken kelimeleri doğru söylemek eğlenceli olur!” diyerek daha keyifli bir öğrenme deneyimi yaratır.
Sonuç Olarak…
Kekeleme, genellikle çocukların gelişiminde geçici bir süreçtir. Bazen bir çözüm ararken, bazen de biraz daha empatik bir yaklaşımla bekleyerek aşılabilecek bir durumdur. Eğer çocuğunuz kekeliyorsa, ona hem zaman tanıyın hem de ona destek olabileceğiniz ortamlar yaratın. Tabii, her iki yaklaşım da önemlidir: Biraz strateji, biraz empati ve bolca sabır! Şimdi, siz de kekeleme konusunda ne düşünüyorsunuz? Yorumlarınızı bekliyoruz!